راههاي خداوند براي آزمودن انسان بيشمار است. او در هر زمان آزمونهاي مختلفي را براي بندگانش در نظر ميگيرد. در طول تاريخ و حتي در طول زندگي هر نفر اين آزمونها او را محك ميزنند تا هم درجه و اندازه تكامل روحي او بالاتر برود و هم ابزاري براي بخشيدن هدايا به بندگانش باشد.

اين آزمونها انواع گوناگون دارند. آزمونهايي دربرابر نفسانيات مانند آنچه بر يوسف (ع)گذشت ، امتحان صبر و قدرشناسي مثل چيزي كه براي ايوب نبي اتفاق افتاد يا آزمون پايداري در برابر باطل آنگونه كه ابراهيم خليل ا... (ع) آن را تجربه كرد.

اما يكي از مشكلترين آزمونهايي كه بيشتر در زمان حضور بزرگان معنويت رخ ميدهد ، «آزمون ايمان» است. آزمون ايمان زماني رخ ميدهد كه شخص دربرابر وضعيتي قرار گيرد كه ايمانش در خطر قرار گيرد. اين احتمال قويا به وجود بيايد كه ترديد در او رخنه كند. درباره ازمونهاي ايمان معمولا يك ويژگي وجود دارد كه بيرون آمدن از آن را مشكل ميكند.

اين ويژگي اين است عقل و تفكر معمول وعادت شده (نه تفكربرتر و الهي) با ترديدها همراهي ميكند و در جبهه مقابل ايمان قرار ميگيرد. براي روشنتر شدن به مصاديقي از تاريخ اشاره ميكنيم.

به نوح وحي شد كه در خشكي كشتي بسازد. مردم هم او را مسخره ميكردند كه اين چه كار بيهوده ايست كه انجام ميدهد. اينجا كه دريايي نيست. مثل اينكه كسي وسط ميدان شهر شروع كند به ساختن يك كشتي غول پيكر. بنظر كاري منطقي نميرسد. اما اين امتحاني بود براي نوح و قومش. در نهايت هم آنها كه ايمان آوردند نجات پيدا كردند نه آنها كه تنها تكيه گاه خود را شرطي شدگي ذهني خود قرار دادند. [1]

آيا اين امتحاني براي عقل و منطق آنها بود؟ اصلا اينطور نبود. چون از نظر منطق ظاهري حق با مردم بود. آنجا خبري از دريا نبود. اما خداوند ايمان آنها را مخاطب قرار داده بود. خدا ميخواست كه پيامبرش را و پيام او را جدي بگيرند. حتي اگر به نظر عجيب برسد. اين از آن مواردي است كه عقل ظاهري به تنهايي نميتواند انسان را نجات دهد.

عيسي(ع) از ميان بدنام ترين قوم  آن زمان برخاست. در حالي كه خيلي ها به مادر او برچسب ناپاكي و خيانت زده بودند. و عيسي را فرزند يك رابطه نامشروع ميدانستند. چرا خدا از بين تمام بندگانش در بني اسرائيل كسي را در چنين شرايطي حكم رسالت ميدهد؟ شايد ميخواهد به مردم بگويد در امور معنوي به اين ظواهر اعتماد نكنيد و با ايمانتان دريابيد ورد يا قبول كنيد.

به عيسي وحي شد كه با الاغ به اورشليم وارد شود . و اين امتحان مردمي بود كه انتظار داشتند مسيح با جلال ظاهري و مانند پادشاهان ظهور كند. چرا خدا اينكار را كرد؟ آيا براي خداوند مشكل بود كه او را با جلال و جبروت ظاهري وارد اورشليم كند؟ يا صحيح‌تر اين است كه بگوييم اينجا هم خدا ميخواست ايمان مردم را بيازمايد؟

اين موارد و موارد مشابهي كه وجود دارد نشان ميدهد كه مردم در زمانهاي آزمون ايمان بيشتر تمايل دارند كه به عقل ظاهر گرا تكيه كنند و نه «عقل الهي»  و اين موجب شكستشان در آزمون ميشود.

نتيجه اينكه اگر در اين آزمون نه به ايمان كه به حرف مردم يا به آنچه عقل ظاهر گرا حكم ميكند تكيه كنيم چيزي جز شكست نصيبمان نخواهد شد.

عقل ظاهر گرا همان عقلي است كه حكم ميكند ساختن كشتي در خشكي احمقانه است و نشانه‌هاي پيرامون گوينده اين فرد(نوح ع) را در نظر نميگيرد. عقلي كه انديشه اش تك بعدي و محدود است و نقش برنامه‌هاي الهي را در رويدادهاي مربوط به اين جهان را نميتواند تشخيص بدهد.

اما اين موضوع با وضعيت فعلي چه ارتباطي ميتواند داشته باشد؟ 

به نظرمن همه شاگردان استاد فتاح در معرض چنين ازموني هستند حتي همه كساني كه او راهر قدر هم كم ميشناخته اند. آزموني كه اگر در آن بيشتر از باطن واقعيتها به ظاهر انها متوجه باشيم ممكن است نمره قبولي نياوريم.

اگر به دلايل روشن پيرامون هر كسي و هر واقعه اي توجه نكنيم و تحليل و تفكر درست نداشته باشيم ممكن است نتيجه اي كه عايد هر كدام از ما ميشود بيشتر از قوم نوح نباشد.{ و اي قوم من، زنهار تا مخالفت شما با من، شما را بدانجا نکشاند که [بلايي] مانند آنچه به قوم نوح يا قوم هود يا قوم صالح رسيد، به شما [نيز] برسد، - هود 89}